สนามหญ้ากว้างหน้าบ้าน กับสวนป่าติดสนามกอล์ฟ
สวนขนาดใหญ่ ในบ้านที่มีพื้นที่รวมกว่า 2 ไร่ นักจัดสวนออกแบบร่วมกับเจ้าของบ้านเน้นฟังก์ชันการใช้งานให้ทุกพื้นที่ในสวนเกิดประโยชน์ที่สุดเป็นหลักสำคัญ
Design Directory : ออกแบบ บริษัทกรีนสเกล จำกัด
สวนขนาดใหญ่ แห่งนี้เน้นมุมมองจากในบ้านและจากทุกด้านในสวน มีทั้งสนามหญ้ากว้าง สวนครัว ลำธารน้ำไหลที่มีลักษณะเรียกว่า Creek หลุมที่นั่งแบบ Sunken Seat ขนาดใหญ่ ลานอเนกประสงค์ และมุมพักผ่อนอีกหลายมุม หลังบ้านที่ติดกับสนามกอล์ฟยิ่งช่วยเปิดมุมมองให้กว้างขึ้น
คุณอ๊อด – วรวิทย์ อังสุหัสต์ นักจัดสวน จากบริษัทกรีนสเกล จำกัด เล่าความเป็นมาในการออกแบบให้ฟังว่า “ครอบครัวของ คุณวิเชียร สกุลศิริวัฒนา เจ้าของบ้าน โดยเฉพาะคุณวิทวัส สกุลศิริวัฒนา บุตรชายที่เป็นวิศวกรทำการบ้านมาเยอะมากทั้งส่วนของบ้านและสวน หาข้อมูลในสิ่งที่ชอบและเหมาะกับการใช้ชีวิต เน้นฟังก์ชันการใช้งานทุกพื้นที่ให้เป็นประโยชน์และใช้งานได้จริงเป็นหลักสำคัญ ให้แบบอ้างอิงเป็นภาพมุมสวนที่ชอบ ดีเทลเล็ก ๆ ในส่วนต่าง ๆ ที่ต้องการ ทั้งธารน้ำไหล หลุมที่นั่ง หน้าที่ของเราคือนำสิ่งเหล่านั้นมาปะติดปะต่อกันในการออกแบบ ส่วนเรื่องต้นไม้ระบุมาชัดเจนว่าไม่ต้องการอะไรที่เป็นระบบระเบียบมาก ปล่อยให้เติบโตตามธรรมชาติเพราะไม่มีเวลาดูแล ซึ่งก็สามารถทำได้ในระดับหนึ่งโดยการเลือกใช้พันธุ์ไม้ให้เหมาะสม”
“ที่นี่เป็นสวนรอบบ้านครับ การออกแบบเราพิจารณาจากสเปซทั้งหมด มีพื้นที่เว้นว่างอยู่ตรงไหนบ้าง ควรทำอะไร ควรมีอะไร ตรงไหนควรเป็นสวนหลัก ตรงไหนเป็นสวนรอง สวนประกอบ การจัดโซนไม่มีอะไรซับซ้อนครับ ด้วยเลย์เอาต์ของบ้านที่ถูกคิดและกำหนดไว้ทั้งหมดแล้ว ด้านหน้าบ้านตั้งแต่ถนนทางเข้า เจ้าของบ้านอยากให้เปิดโล่งเพื่อโชว์สถาปัตยกรรมของบ้าน พื้นที่กว้างหลังบ้านเป็นโซนที่ดีที่สุดเพราะอยู่ติดกับสนามกอล์ฟ ได้วิวแบบดับเบิล มีพื้นที่ใช้สอยที่ดีกว่า เพราะอยู่ทางทิศตะวันออกที่แดดไม่แรงนัก สามารถใช้เวลาในช่วงเช้าได้ เหมาะจะทำเป็นสวนหลัก
“หน้าบ้านออกแบบให้เป็นสนามหญ้ากว้างสีเขียว ๆ ดูสบายตา เป็น Green Park คือมีลักษณะกึ่งสวนสาธารณะที่มีพื้นที่เปิดโล่ง มีวงเวียนลานน้ำพุ มีมุมสวนเล็ก ๆ จะไม่ปลูกต้นไม้ใหญ่ให้บังบ้าน วางหินเป็นแนวขนานไปกับถนนเข้าบ้านให้เป็นธารน้ำไหล ซึ่งเราจะใช้เป็นจุดหรือเส้นอ้างอิงในการจัดสวน ลงต้นไม้ประกบเติมสีสันเพิ่มความสวยงาม พื้นที่อีกฝั่งสวนจะมีความร่มรื่นมากยิ่งขึ้น ปรับให้เป็นเนินเล็กน้อย ลงไม้ใหญ่สร้างเส้นแนวตั้งให้ดูมีมิติในพื้นที่แคบ เป็นจุดปะทะรับมุมมองของสายตา“
“ไฮไลต์คือสวนหลังบ้านที่มีลักษณะเป็นสี่เหลี่ยมผืนผ้าแคบและยาว ออกแบบให้การเข้าถึงพื้นที่สวนโดยใช้ทางเดินเป็นหลัก เจ้าของบ้านไม่ต้องการสนามหญ้า เราเลยเน้นการใช้วัสดุปูพื้นมากขึ้น วางผังทางเดินทอดยาวไปตามลักษณะของพื้นที่ ใช้เส้นเพื่อนำสายตาซึ่งเป็นศิลปะในการจัดสวน พื้นส่วนที่เหลือโรยด้วยหินเกล็ดสีเทาเข้ม ซึ่งเข้ากันได้กับแผ่นพื้นสำเร็จรูปสีเทาอ่อน วัสดุทั้งสองชนิดมีข้อดีที่หาได้ง่าย ดูแลง่าย แต่ด้วยทางเดินที่ค่อนข้างจะยาวไกล เราจึงมีการใช้วัสดุอื่นร่วมด้วย เช่น ไม้หมอนรถไฟเทียม แผ่นหินกาบ เพื่อลดความน่าเบื่อ เพิ่มลานอเนกประสงค์เล็ก ๆ แทรกอยู่ตามช่วงต่าง ๆ ของทางเดินเพื่อใช้เป็นจุดเบรกสายตาและจุดพัก วางหินไข่นกกระทาสร้างเป็นธารน้ำไหลเพื่อให้สัมพันธ์ต่อเนื่องมาจากธารน้ำไหลที่สวนหน้าบ้าน และวางหินกระจายตามบริเวณต่าง ๆ เพื่อตกแต่งเพิ่มจุดสนใจ หินไข่นกกระทามีสีเทาขาวอมน้ำตาล เป็นโทนสีที่ใกล้เคียงกับวัสดุอื่น ๆ ในสวนและสีอาคาร ให้อารมณ์ของสวนแบบฝรั่ง ๆ ได้ดี”
สำหรับสวนทรอปิคัลที่มีความสมัยใหม่ผสมอยู่นั้นควรจัดวางตำแหน่งต้นไม้อย่างไร คุณอ๊อดอธิบายให้ฟังว่า “ไม้ใหญ่ใช้ชนิดที่เติบโตได้ดีและนิยมใช้ในงานจัดสวนในบ้านเราทั่ว ๆ ไป เวลาลงต้นไม้ผมจะมองจากมุมมองในบ้านไปที่สวน ใช้แนวคิด ‘เปิดสายตาและบังสายตา’ ต้องการเปิดมุมมองให้เห็นอะไร และบังอะไร เปิดให้เห็นสนามกอล์ฟที่อยู่ใกล้ ๆ ในขณะเดียวกันก็ต้องพิจารณาจากมุมมองและปัจจัยอื่น ๆ ภายนอกร่วมด้วย เช่น บริเวณที่อยู่ใกล้ที่พักก็ควรลงไม้ใหญ่เพื่อให้ร่มเงา พรางแสงกันไม่ให้แดดส่องเข้ามาในห้องมากเกินไปจนทำให้ในห้องร้อน สร้างความเป็นส่วนตัวให้พื้นที่อยู่อาศัย แต่ก็ต้องไม่บังวิวเสียจนหมด ต้นไม้ควรอยู่ร่วมกับอาคาร เข้ากันได้ดีกับสถาปัตยกรรม เอื้อต่อกันได้อย่างเหมาะสมลงตัว
“ส่วนไม้ระดับล่างจะเน้นการเลือกชนิดที่ปล่อยให้เขาเติบโตฟรีฟอร์มไปตามธรรมชาติโดยไม่ต้องตัดแต่ง ไม่ต้องดูแลอะไรมาก การจัดกลุ่มต้นไม้ใช้หลักของการจัดสวนพื้นฐาน คือมีทั้งไม้ต้นที่เป็นไม้ระดับสูง ไม้พุ่มที่เป็นไม้ระดับกลาง ไม้คลุมดินที่เป็นไม้ระดับล่าง เล่นระดับสูงกลางต่ำ สีสัน ขนาด รูปทรง และเท็กซ์เจอร์ของใบให้เกิดความสวยงาม เป็นเรื่องของหลักศิลปะทั่วไป เรานำหลักการมาใช้แล้วประยุกต์ให้เหมาะกับพื้นที่“
“อีกสิ่งที่สำคัญมากในงานจัดสวนคือต้องผู้ออกแบบจัดสวนควรรู้จักต้นไม้ รู้ว่าเขาชอบอะไร เติบโตแบบไหน ต้องจัดวางในตำแหน่งในระยะห่างที่เหมาะสม ให้แต่ละต้นเขาได้มีพื้นที่ได้เติบโตได้อย่างมีคุณภาพด้วยตัวเอง ไม่ใช่ต้องเบียดต้องแย่งพื้นที่แข่งกันเติบโต ต้องคิดเผื่อถึงอนาคตว่าสวนจะสวยได้ในระยะยาว เป็นเรื่องของความยั่งยืนด้วย ไม่ใช่สวยได้อีกไม่กี่เดือน หลังจากนั้นต้นไม้เติบโต ตีกัน เบียดบังกัน หมดสภาพที่คิดไว้ดั่งภาพเขียน สวยโดยที่ไม่ต้องดูแลเยอะได้ยิ่งเป็นเรื่องที่ดี ซึ่งผมใช้แนวทางนี้มาโดยตลอด” คุณอ๊อดฝากข้อคิดในการออกแบบจัดสวนแบบสวยยั่งยืน ควบคู่ไปการมีคุณภาพชีวิตที่ดี มีความเป็นอยู่ที่สมบูรณ์ทั้งทางร่างกายและจิตใจ ใช้ชีวิตอย่างสมดุลไปกับสวนและต้นไม้รอบ ๆ ตัว
เจ้าของ : คุณวิเชียร – คุณทิพย์สุดา สกุลศิริวัฒนา
ออกแบบ : บริษัทกรีนสเกล จำกัด โดยคุณวรวิทย์ อังสุหัสต์
เรื่อง : วชิรพงศ์ หวลบุตตา
ภาพ : อภินัยน์ ทรรศโนภาส
