สวนบนเนินเขา เชื่อมพื้นที่เปิดโล่งสู่ความร่มรื่นของธรรมชาติ - บ้านและสวน
สวนบนเนินเขา

สวน 11 ไร่ บนเนินเขา เชื่อมพื้นที่เปิดโล่งสู่ความร่มรื่นของธรรมชาติ

สวนบนเนินเขา ที่ให้บรรยากาศเหมือนนิทาน ราวกับภาพวาดในความฝัน จัดสรรพื้นที่ขนาดใหญ่ได้อย่างลงตัว ภาพรวมของสวนทั้งหมดจะเห็นถึงการจัดวางพื้นที่ที่ค่อย ๆ เปลี่ยนบรรยากาศจากสนามหญ้าเปิดโล่งด้านหน้า สู่สวนยุโรปชนบทที่ให้เสน่ห์แบบเรียบง่าย ก่อนจะเข้าสู่สวนทรอปิคัลร่มรื่นบริเวณหลังบ้าน แต่ละโซนออกแบบให้มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว

Design Directory : จัดสวน คุณสหพงษ์ พลวัน

สวนบนเนินเขา แห่งนี้ ใครจะเชื่อว่า ท่ามกลางภูมิประเทศแบบเนินเขาและพื้นที่เปิดโล่ง อันเป็นเอกลักษณ์ของภาคตะวันออกเฉียงเหนือหรือแดนอีสานของประเทศไทย ซึ่งมีสภาพภูมิอากาศค่อนข้างร้อนและแห้งในบางช่วงของปี จะสามารถสร้างสวนที่สวยงามและให้ความรู้สึกสดชื่นได้

บ้านหลังนี้ตั้งอยู่บนยอดเนินเชิงเขา ทำให้ระดับพื้นที่ของตัวบ้านสูงกว่าถนนด้านหน้า นักจัดสวนมากประสบการณ์อย่าง คุณหน่อย – สหพงษ์ พลวัน จึงต้องปรับระดับพื้นที่โดยรอบ เพื่อเชื่อมโยงทั้งมุมมองและการใช้งานให้ดูกลมกลืนและต่อเนื่องกัน “เนื่องจากบริเวณด้านหน้ามีพื้นที่ค่อนข้างกว้าง ผมจึงออกแบบให้เป็นสนามหญ้าเปิดโล่งขนาดใหญ่ ทำหน้าที่เป็นพื้นที่อเนกประสงค์สำหรับกิจกรรมต่าง ๆ เช่น การเดินเล่น พักผ่อน หรือทำกิจกรรมกลางแจ้ง อีกทั้งยังช่วยเปิดมุมมองให้กว้างขึ้น และขับให้ตัวอาคารด้านในดูโดดเด่น ขณะเดียวกันก็ได้ลดทอนความชันของพื้นที่ด้วยการออกแบบขั้นบันไดเป็นช่วง ๆ สลับกับการสร้างเนินดินบางส่วน เพื่อให้การไล่ระดับพื้นที่ดูนุ่มนวลและเกิดมิติที่น่าสนใจ รอบพื้นที่ยังเลือกจัดวางพรรณไม้หลากหลายขนาดที่มีรูปทรงเด่นชัด เช่น สนฉัตร สนมังกร เรียงตัวตามแนวขอบสวน ทำหน้าที่เป็นฉากหลังและช่วยกำหนดกรอบสายตาให้มองเข้าสู่พื้นที่ส่วนกลาง นอกจากนี้ยังเสริมองค์ประกอบด้วยการวางกลุ่มก้อนหินร่วมกับหญ้าประดับ เพื่อสร้างมิติของระยะใกล้–ไกล เพิ่มความลึกให้มุมมอง และช่วยเติมบรรยากาศความเป็นธรรมชาติให้พื้นที่โดยรวม

ปลูกต้นไม้ทรงสูงเรียงตัวเป็นแนวตามแนวทางเข้า ช่วยสร้างจังหวะของพื้นที่และนำสายตาเข้าสู่ตัวบ้าน
ออกแบบพื้นที่ให้เป็นสนามหญ้าเปิดโล่งล้อมกรอบด้วยพรรณไม้ ทำให้พื้นที่ดูโปร่ง สงบ และมีมิติ
การลดทอนระดับความชันของพื้นที่ด้วยการสร้างขั้นบันได ช่วยแก้ปัญหาพื้นที่ลาดเอียงให้สามารถใช้งานได้สะดวกและสวยงาม อีกทั้งยังช่วยแบ่งพื้นที่สวนออกเป็นโซนต่าง ๆ ได้อย่างชัดเจน
บริเวณด้านข้างของสนามหญ้าจัดเป็นลานพักผ่อนขนาดเล็กที่สามารถใช้งานได้หลากหลาย ไม่ว่าจะเป็นมุมชิงช้า หรือม้านั่งเหล็กสีเขียว พร้อมติดตั้งเสาไม้แขวนโคมไฟ สร้างบรรยากาศกลิ่นอายแบบสวนยุโรปชนบท
ออกแบบให้บันไดและกำแพงหินทำหน้าที่ทั้งการปรับระดับพื้นที่และกำหนดทางเข้าสู่สวน พร้อมทั้งปลูกพรรณไม้ตามแนวขอบ เพื่อช่วยลดทอนความแข็งของโครงสร้าง ทำให้ภาพรวมดูนุ่มนวลและกลมกลืน
สวนยุโรปชนบทมักปลูกพรรณไม้หลากหลายชนิดที่มีขนาดใบตั้งแต่เล็กถึงกลาง ผสมผสานกันตั้งแต่ไม้ยืนต้น ไม้พุ่ม ไม้ดอก ไม้คลุมดิน ไปจนถึงไม้เลื้อย แล้วปล่อยให้เติบโตอย่างเป็นธรรมชาติ เพื่อให้สวนดูอ่อนโยนและมีชีวิตชีวา
สวนยุโรปชนบทมักเลือกใช้สิ่งที่ให้ความรู้สึกดั้งเดิม ไม่ปรุงแต่งมาก ให้ความเรียบง่าย และอบอุ่น อย่างวัสดุธรรมชาติหรือวัสดุที่ให้ผิวสัมผัสใกล้เคียงธรรมชาติ เช่น หินกาบ กรวด ไม้ คอบเบิลสโตน รวมถึงมีองค์ประกอบที่ช่วยสร้างบรรยากาศโรแมนติก เช่น น้ำพุ บ่อน้ำ รูปปั้น หรือเสาไฟในสวน

ถัดมาเป็นโซนห้องจิบน้ำชายามบ่ายท่ามกลางบรรยากาศสวนธรรมชาติผสมผสานกับองค์ประกอบของสวนยุโรปชนบท ที่มีการเลือกใช้สีเอิร์ธโทนและวัสดุธรรมชาติ อย่างผนังหินที่ให้ความรู้สึกอบอุ่นและคลาสสิก ลำธารขนาดเล็กที่ใช้ก้อนหินธรรมชาติขนาดใหญ่จัดเรียงเป็นขอบลดทอนความแข็งของพื้นที่ สะพานไม้ขนาดเล็กที่มีเส้นสายเรียบง่ายของไม้ตัดกับรูปทรงอิสระของก้อนหินและพรรณไม้ เชื่อมระหว่างพื้นที่สองฝั่งเข้าหากัน รวมถึงพื้นทางเดินหินกรวดผสมแผ่นทางเดินหินกาบ ทำให้บรรยากาศของสวนดูผ่อนคลายและมีเสน่ห์แบบเรียบง่าย

ห้องจิบน้ำชาออกแบบในโทนสีอบอุ่น โดดเด่นด้วยหลังคาทรงจั่วมุงกระเบื้อง ผนังกรุด้วยหินธรรมชาติที่ให้ความรู้สึกแข็งแรงและเป็นธรรมชาติ อีกทั้งยังมีประตูและหน้าต่างไม้บานใหญ่ ช่วยเปิดรับมุมมอง ทำให้พื้นที่ภายในเชื่อมต่อกับบรรยากาศธรรมชาติภายนอกได้อย่างลงตัว
จัดเรียงหินธรรมชาติขนาดใหญ่เป็นขอบ สร้างลำธารให้ไหลคดเคี้ยวไปตามพื้นที่ ช่วยเพิ่มความชุ่มชื้นและสร้างเสียงน้ำเบา ๆ ให้บรรยากาศรอบห้องจิบน้ำชาดูผ่อนคลาย
บริเวณกึ่งกลางของลำธารมีการออกแบบสะพานไม้ขนาดเล็ก เป็นองค์ประกอบที่ทำหน้าทั้งทางเดินข้ามและจุดเด่นทางสายตา
ด้านข้างสระมีศาลาหลังคาจั่วที่ใช้วัสดุไม้และเสาหินให้บรรยากาศแบบยุโรปชนบท สำหรับใช้เป็นพื้นที่นั่งเล่น พักผ่อน หรือจัดปาร์ตี้เล็ก ๆ รอบสระปูด้วยหินธรรมชาติสีเอิร์ธโทนช่วยเน้นรูปทรงของสระให้ชัดขึ้น
แนวไม้พุ่มตัดแต่ง ทำหน้าที่เป็นรั้วธรรมชาติ เพื่อสร้างฉากหลังและความเป็นส่วนตัว

สวนทรอปิคัลบริเวณหลังบ้านเป็นพื้นที่ที่มีการใช้งานบ่อยที่สุด เนื่องจากตั้งอยู่ติดกับตัวบ้าน จึงออกแบบให้เน้นบรรยากาศธรรมชาติที่ร่มรื่นและผ่อนคลาย โดยมีบ่อปลาคาร์ปรูปทรงโค้งอิสระเป็นศูนย์กลางของพื้นที่ “สวนที่เน้นบรรยากาศธรรมชาติร่มรื่น โดยมีบ่อปลาคาร์ปรูปทรงโค้งอิสระเป็นศูนย์กลาง มีการจัดวางก้อนหินธรรมชาติเป็นชั้น ๆ เพื่อสร้างน้ำตกขนาดเล็กที่ไหลลงสู่บ่อ ทำหน้าที่ทั้งเป็นจุดเด่นทางสายตาและเป็นองค์ประกอบที่ช่วยสร้างบรรยากาศผ่อนคลาย อีกทั้งยังช่วยเพิ่มความเคลื่อนไหว หมุนเวียนน้ำภายใน บริเวณด้านหน้าบ่อมีการสร้างชานไม้ยื่นโค้งตามรูปทรงของบ่อน้ำ ทำหน้าที่เป็นพื้นที่ใช้งาน เช่น มุมนั่งพักผ่อนหรือชมปลา การใช้ไม้ช่วยสร้างความรู้สึกอบอุ่นและเชื่อมต่อพื้นที่ใช้งานของบ้านกับพื้นที่สวนได้อย่างต่อเนื่อง และจัดวางองค์ประกอบต่าง ๆ ให้เชื่อมโยงกันอย่างกลมกลืนกับสภาพแวดล้อมเดิมของพื้นที่ สร้างความรู้สึกเหมือนอยู่ท่ามกลางธรรมชาติ

ชานไม้ยื่นโค้งตามรูปทรงของบ่อ เชื่อมต่อพื้นที่ใช้งานของบ้านกับพื้นที่สวน สำหรับนั่งพักผ่อน ชมนกชมไม้ และให้อาหารปลา
จัดวางหินธรรมชาติที่มีลักษณะเรียบเป็นขั้น เพื่อสร้างหัวน้ำตกขนาดเล็ก ทำให้น้ำค่อย ๆ ไหลจากระดับสูงลงสู่บ่อด้านล่าง ลดหลั่นเป็นชั้น ๆ แบบช้า ๆ ช่วยให้ผิวน้ำดูนิ่งและมองเห็นปลาใต้น้ำได้อย่างชัดเจน อีกทั้งเสียงน้ำจะนุ่มนวล ไม่ดังเกินไป ทำให้บรรยากาศของสวนดูสงบและเหมาะกับการพักผ่อน
ต้นไม้ใหญ่ที่แผ่กิ่งก้านเหนือบ่อน้ำ ทำให้เกิดร่มเงาและบรรยากาศป่าธรรมชาติ พร้อมทั้งช่วยลดอุณหภูมิและสร้างสภาพแวดล้อมที่เหมาะสม
ทางเดินหินธรรมชาติในสวนทรอปิคัลออกแบบให้คดโค้งไปตามพื้นที่ แทรกตัวอยู่ท่ามกลางพรรณไม้เขียวชอุ่ม เพื่อสร้างความรู้สึกเหมือนกำลังเดินอยู่ป่าอย่างใกล้ชิด

เมื่อมองภาพรวมของ สวนบนเนินเขา แห่งนี้ ทั้งหมดจะเห็นถึงการจัดวางพื้นที่ที่ค่อย ๆ เปลี่ยนบรรยากาศจากสนามหญ้าเปิดโล่งด้านหน้า สู่สวนยุโรปชนบทที่ให้เสน่ห์แบบเรียบง่าย ก่อนจะเข้าสู่สวนทรอปิคัลร่มรื่นบริเวณหลังบ้าน แต่ละโซนออกแบบให้มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว ขณะเดียวกันก็เชื่อมโยงกันผ่านองค์ประกอบของธรรมชาติอย่างน้ำ หิน พรรณไม้ และวัสดุพื้นถิ่น จนเกิดเป็นภูมิทัศน์ที่มีมิติและเต็มไปด้วยบรรยากาศผ่อนคลาย เปรียบเสมือนสวนที่เติบโตและกลมกลืนไปกับสภาพแวดล้อมของพื้นที่อย่างเป็นธรรมชาติ

เจ้าของ: คุณปภัสรินทร์ บริบูลณ์ลักษณ์

จัดสวน: คุณสหพงษ์ พลวัน

สวนนี้ตีพิมพ์ในนิตยสารบ้านและสวน ฉบับพฤษภาคม 2569 คลิกสั่งซื้อที่นี่

เรื่อง: สริดา จันทร์สมบูรณ์, อธิวัฒน์ ยั่วจิตร

ภาพ: กรานต์ชนก บุญบำรุง, ธนายุต วิลาทัน

สวนสไตล์ชนบทฝรั่งเศส ผสานกลิ่นอายของสวนแบบโปรวองซ์

สวนอังกฤษโมเดิร์นคลาสสิก สวนสวยที่ผสานเอา 2 สไตล์เข้ามารวมกัน