8 ไม้ดอกเรียกแมลงดี ช่วยสร้างระบบนิเวศในสวนสวย
ต้นไม้และแมลงเป็นของคู่กัน ไม่ว่าจะเป็นแมลงร้ายจำพวกแมลงศัตรูพืชที่จ้องจะกัดกินยอด ใบ ดอก ผล หรือดูดน้ำเลี้ยงตามส่วนต่าง ๆ ของต้นจนสร้างความเสียหาย หากระบาดมาก ๆ ก็อาจทำให้ต้นไม้ในสวนแห้งเหี่ยวและตายได้ แต่เราก็สามารถออกแบบพื้นที่ เติมองค์ประกอบบางอย่างเข้าไปในสวน และเลือกปลูกพรรณไม้โดยเฉพาะไม้ดอก เพื่อสร้างสภาพแวดล้อมให้เหมาะสม เชื้อเชิญแมลงดีมีประโยชน์ต่อระบบนิเวศ ทั้งผึ้ง ผึ้งจิ๋วหรือชันโรง ผีเสื้อ และแมลงปอ ให้เข้ามาเติมเต็มความสมดุลในสวนได้
ขอแนะนำ ไม้ดอกเรียกแมลงดี ไม้ดอกแสนสวยปลูกเลี้ยงง่าย ไม่ว่าจะปลูกเป็นไม้กระถางหรือปลูกประดับในสวนก็สามารถเติบโตได้ดี แข็งแรงทนทาน ดูแลรักษาง่าย ที่สำคัญคือดอกมีสีสันสะดุดตา ให้ดอกดกตลอดปีหรือตลอดช่วงอายุขัย ทั้งยังเป็นที่รักและชื่นชอบของนานาแมลงดี ได้แก่
เกร๊กส์มิสต์ฟลาวเวอร์, Gregg’s Mistflower
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Conoclinium dissectum A.Gray หรือมีชื่อพ้องว่า C. greggii Small
- วงศ์ Asteraceae
ไม้ดอกอายุหลายปีพุ่มสูง 30-60 เซนติเมตร ดอกเป็นช่อกระจุกที่ปลายยอด กลีบดอกวงนอกเป็นเส้นเล็ก ๆ คล้ายเส้นด้ายสีม่วงอ่อน ออกดอกตลอดปี ปลูกเลี้ยงง่าย ทนแดด นับเป็นไม้ดอกที่ผีเสื้อรักมาก เมื่อไหร่ที่ต้นผลิดอกก็จะมีผีเสื้อมารุมล้อมให้ได้ชมทุกวัน

รู้ดเบคเกียแบล็กอายซูซาน, Black-eyed Susan, Yellow Coneflower
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Rudbeckia hirta L.
- วงศ์ Asteraceae
ไม้ดอกอายุปีเดียว ต้นเป็นพุ่มสูงได้ถึง 1 เมตร ก้านช่อดอกยาว ดอกชั้นเดียว กลีบดอกวงนอกรูปขอบขนานสีเหลืองสดใส ดอกวงในเป็นหลอดกระจุกนูนรูปโดมสีน้ำตาลเข้มเกือบดำ ช่วยดึงดูดผีเสื้อและแมลงปอในสวน

เดือนฉาย, เกลลาร์เดีย, Gaillardia Daisy
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Gaillardia spp. & hybrid
- วงศ์ Asteraceae
ไม้ดอกอายุหลายปี พุ่มสูง 30-60 เซนติเมตร ดอกชั้นเดียวและดอกซ้อน มีหลายสีทั้งสีครีม ชมพู เหลือง ส้ม และสองสีในดอกเดียว เดิมนิยมเรียกดอกสีแดงขลิบเหลืองว่า ชมชื่น และดอกสีเหลืองว่า เดือนฉาย ปัจจุบันเรียกว่าเดือนฉายทุกสี ช่วยดึงดูดผึ้งในสวน


เอคิเนเซีย, Echinacea, Eastern Purple Coneflower, Hedgehog Coneflower
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Echinacea purpurea (L.) Moench
- วงศ์ Asteraceae
ไม้ดอกอายุหลายปี ต้นสูงได้ถึง 1 เมตร ดอกสีม่วงหรือขาว ดอกวงในสีน้ำตาลขนาดใหญ่นูนเด่น ผลแห้งทรงกลมมีกลีบประดับติดทนนานดูคล้ายหนาม ดึงดูดทั้งผึ้งและผีเสื้อ

ดาวกระจายไต้หวัน, Cobbler’s Pegs, Spanish Needle
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Bidens pilosa L.
- วงศ์ Asteraceae
ไม้ดอกล้มลุกอายุปีเดียว พุ่มสูง 25-100 เซนติเมตร กิ่งเป็นสี่เหลี่ยม ดอกเป็นช่อตั้งออกตามปลายกิ่ง สีขาวหรือชมพูคล้ายดอกดาวกระจายซึ่งคาดว่าเกิดจากการกลายพันธุ์ ออกดอกตลอดปี โตเร็ว ทนร้อนได้ดี ช่วยดึงดูดผึ้ง

รัสเซียนเซจ, เสจรัสเซีย, Russian Sage
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Salvia yangii B.T.Drew
- วงศ์ Lamiaceae
ไม้ดอกล้มลุกอายุหลายปี พุ่มสูงได้ถึง 1 เมตร ดอกสีม่วงออกเป็นช่อกระจะที่ปลายยอด ชูตั้งขึ้นสูง ทนร้อนได้ดี นิยมปลูกประดับแปลง ดูเผิน ๆ มีลักษณะเป็นไม้พุ่มมีดอกสีม่วงคล้ายลาเวนเดอร์ เป็นไม้ดอกที่ช่วยดึงดูดผึ้ง

มานูก้า, Manuka, Broom Tea Tree
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Leptospermum scoparium J.R.Forst. & G.Forst.
- วงศ์ Myrtaceae
ไม้ดอกอายุหลายปี พุ่มสูงได้ถึง 3 เมตร มีทั้งดอกชั้นเดียวและดอกซ้อน กลางดอกมีเกสรเพศผู้เรียงเป็นวง กลีบดอกมีสีขาว ชมพู แดง และสองสีในดอกเดียวกัน เติบโตช้า ชอบอากาศเย็น แต่สามารถปลูกเลี้ยงและให้ดอกได้ในกรุงเทพฯ เหมาะสำหรับปลูกในกระถางหรือประดับสวน เป็นไม้ดอกที่ช่วยดึงดูดผึ้ง

เพอร์เรสเกีย, Pereskia, Barbadose Gooseberry, Blade-apple Cactus, Lemon Vine
- ชื่อวิทยาศาสตร์ Pereskia aculeata Mill.
- วงศ์ Cactaceae
ต้นเป็นพุ่มทอดเลื้อย มีหนามตามกิ่งก้าน ดอกออกเป็นช่อมีสีขาว ครีม และชมพู กลิ่นหอมแรง ให้ดอกดก ผลรูปทรงกลม ใบและผลรับประทานได้ เหมาะปลูกในกระถางหรือประดับแปลงพร้อมทำซุ้มให้ต้นเลื้อย ช่วยดึงดูดผึ้งและชันโรง

นอกจากไม้ดอกดังกล่าวยังมีพรรณไม้อีกหลายชนิดที่ปลูกเลี้ยงได้ดีในเมืองไทย หลายชนิดแม้ไม่ได้จัดอยู่ในกลุ่มไม้ดอกแต่เมื่อผลิดอกก็ช่วยเรียกเหล่าแมลงตัวน้อยให้พากันมาเก็บเกี่ยวเกสรและน้ำหวาน อาทิ หญ้าออสเตรเลีย, Weeping Anthericum ชื่อวิทยาศาสตร์ Chlorophytum saundersiae (Baker) Nordal พรรณไม้ในวงศ์ Asparagaceae พืชล้มลุกอายุหลายปี ใบเรียวยาว ดอกออกเป็นช่อสีขาวขนาดเล็กรูปดาว เหมาะปลูกประดับแปลงเป็นกลุ่ม ช่วยดึงดูดผึ้ง

เรื่อง : อังกาบดอย
ภาพ : อภิรักษ์ สุขสัย, อนุพงษ์ ฉายสุขเกษม, อังกาบดอย