ปลูกผักสวนครัว

อาชีพปลูกผักของกราฟิกดีไซเนอร์ที่หัวใจบอกว่าผักฉันต้องรอด

ปลูกผักสวนครัว
ปลูกผักสวนครัว

ระบบน้ำ ระบบไฟ ที่ค่อย ๆ ศึกษา

ปลูกผักสวนครัว
ระบบพ่นหมอก 4 หัวที่กระจายละอองน้ำแบบฝอยขนาดเล็กแบบที่ผักสลัดต้องการ

หลังจากไปดูงานตามฟาร์มต่าง ๆ  ทั้งสองสังเกตเห็นว่า แปลงผักสลัดเป็นผักที่ทนอากาศร้อนไม่ค่อยได้ แต่ก็ต้องมีแสงเต็มวัน เมื่อจะลงมือปลูกจึงติดระบบพ่นหมอกกันเอง ก่อนจะค้นพบว่าระบบพ่นหมอกสำหรับผักสลัดต้องเป็นแบบฝอยละเอียด ระหว่างทดลองทำเองในตอนแรก ด้วยการทำพ่นหมอกแบบ 2 หัว แต่ละอองน้ำที่ได้กลับไม่ค่อยมากสักเท่าไหร่ บวกกับใช้ปั๊มตัวเล็กทำให้แรงดันน้ำไม่มากพอ จึงไม่สามารถกระจายได้ทุกทิศทาง

“หลังจากที่พบปัญหาเราก็เริ่มใหม่ โดยเปลี่ยนเป็นปั๊มตัวใหญ่ แล้วใช้หัวพ่นเป็น 4 หัว เปลี่ยนไปทีละขั้น เป็นการทดลองล้วน ๆ เลยค่ะ ก็ดูยูทูปไปด้วยว่าเขาทำกันอย่างไร เราเรียนกราฟิกเรื่องพวกนี้เเทบไม่มีความรู้เลย จึงต้องใช้การลงมือทำ ลองผิดลองถูก จนรู้ว่าหัวพ่นแบบไหนถึงจะใช้ได้ ”

ส่วนระบบไฟในสวน คุณส้มและคุณต้นเลือกติดตั้งแบบแผงโซลาร์เซลล์ขนาดเล็กรอบ ๆ แปลงผัก สำหรับให้แสงสว่างตอนกลางคืน เพราะทั้งคู่มักใช้เวลาว่างช่วงนั้นมาดูแลแปลงผัก เพราะอากาศไม่ร้อนมากเท่าตอนกลางวัน

 ดีไซน์แปลงผักของนักออกแบบกราฟิกที่ต้องต่อสู่กับนก

รองก้นแปลงด้วยหลังคากระเบื้องลอนคู่ ช่วยไม่ให้น้ำขังได้

นอกจากความเป็นระเบียบเรียบร้อย ความสะอาดสะอ้าน และการผังตำแหน่งของแต่ละส่วนในสวนขนาด 200 ตารางวาอย่างชัดเจนแล้ว ทั้งคู่ยังได้นำความรู้ด้านงานออกแบบมาใช้ดีไซน์แปลงปลูกผักให้ใช้งานได้อย่างเหมาะสมด้วย

“จากประสบการณ์ที่ไปดูงานตามฟาร์มต่าง ๆ เห็นว่าส่วนใหญ่เขาใช้ต้นทุนให้ต่ำที่สุด และได้คำแนะนำให้ใช้วัสดุที่หาได้ง่าย อย่างการทำแปลงยกสูง เพื่อให้สามารถวางเครื่องมือต่าง ๆ ข้างใต้ได้ไม่ระเกะระกะ หรือจะใช้ปลูกผักที่ชอบแสงน้อยอย่าง ผักเป็ด หรือกุยช่ายก็ได้ ส่วนวัสดุที่ใช้รองแปลงปลูกเราใช้กระเบื้องลอน  เวลารดน้ำน้ำจะไหลระบายลงพื้น  ไม่ขังที่ก้นแปลง  ส่วนโครงเหล็กเราก็ให้คนงานที่บ้านช่วยทำให้ ติดตั้งซาแรนโปร่งแสง และตะแกรงกันนกซึ่งเป็นสิ่งที่สำคัญมาก”

ปลูกผักสวนครัว
ตารางโน้ตวันเวลาให้ปุ๋ยอินทรีย์ป้องกันการหลงลืม

คุณส้มเล่าถึงที่มาของการทำตะเเกรงกันนกนี้ให้ฟังว่า  “ตอนแรกเราวางต้นกล้าผักเอาไว้ วันต่อมาต้นกล้าหายไปประมาณ 2 ถาด หรือประมาณ 200 กว่าต้นค่ะ เราก็ตกใจว่าเป็นไปได้อย่างไร แต่พอดีเรามีกล้องวงจรปิดก็เลยเห็นว่าแถวนี้มีนกกระจอกเยอะ นกจะเข้ามาจิกกินผักของเรา จนต้องหาวิธีป้องกันโดยใช้แผงตะแกรงพลาสติกแล้วใช้กิ๊ฟมาหนีบไว้ ทำทุกอย่างให้นกไม่เข้ามาได้ ก็เลยได้รูปแบบเหมือนเป็นกรงอย่างที่เห็น”

เรื่องสนุกของเกษตรกรสายเปย์ที่เกิดขึ้นในแปลงผัก

ปลูกผักสวนครัว
แปลงผักเคลและสวิสชาร์ดที่ทดลองปลูกในหลาย ๆ วัสดุ ทั้งกระถาง กระสอบแสนดี และแปลงดิน ซึ่งแปลงดินจะให้ผลผลิตที่งามกว่ามาก

แม้ว่าจะได้สมญานามว่าเป็น “เกษตรกรสายเปย์” เพราะทุ่มทุนเพื่อให้ผักที่ปลูกแบบไม่คิดเสียดาย ตอนนี้ผักบางส่วนเริ่มผลิดอกออกผลสร้างรายให้คุณส้มเเละคุณต้นได้บ้างเเล้ว แต่ก็ยังห่างไกลกับค่าใช้จ่ายที่ลงแรงไปมากโข แต่ทั้งคู่ก็คิดเห็นตรงกันว่าการลงมือทำตรงนี้ยังเป็นความสนุก ไม่ได้คิดว่าจะต้องรีบคืนทุนเร็วแค่ไหน แต่อยากจะขายผักที่เรามีด้วยการเพิ่มมูลค่า อย่างการนำผักเคลราชินีแห่งผักที่มีประโยชน์สารพัดมาแปรรูปเป็นเครื่องดื่มเพื่อสุขภาพออกวางจำหน่าย หรือจะเป็นปุ๋ยมูลไส้เดือนที่เริ่มแบ่งขายได้บ้างแล้ว

“เกษตรกร น่าจะเป็นอาชีพที่ 2 ของเรา เพราะทุกวันนี้เริ่มจะชอบมากขึ้นเรื่อย ๆ เเต่ก่อนเราทำงานกราฟิกอยู่แต่หน้าจอคอมพิวเตอร์นาน ๆ ก็มีบ้างที่เริ่มเบื่อ แต่พอได้มาอยู่ท่ามกลางแปลงผัก เรากลับอยู่ได้ทั้งวันเเละความรู้สึกที่ดี จึงคิดว่าจะทำตรงนี้เป็นอาชีพรอง อาชีพหลักก็ยังทำกราฟิกอยู่ ช่วงโควิด-19 ผักสลัดขายดีมาก ซึ่งสวนทางกับงานกราฟิกที่เราเป็นฟรีแลนซ์ จากสถานการณ์ครั้งนี้ นี่อาจจะเป็นชีวิตแบบ New Normal ในแบบของเราก็ได้ เรียกว่าเป็นจังหวะที่ดี เป็นช่วงที่เราทำสำเร็จแล้ว เราปลูกผักได้แล้ว”

ปลูกผักสวนครัว
อีกมุมเป็นแปลงผักพื้นบ้าน อย่างกะเพรา โหระพา ปลูกในแปลงคอนกรีตเป็นระเบียบ

“ตอนนี้ผักของเราไม่พอขาย จึงมีแพลนว่าเราจะต้องปลูกผักเพิ่มมากขึ้น และเราเองก็อยากมีปฏิสัมพันธ์กับคนอื่น ๆ ที่เขาสนใจอยากปลูกผักออร์แกนิกเหมือนกันกับเรา จึงคิดว่าหลังจากนี้จะเปิดให้คนเข้ามาเรียนรู้ แต่สถานที่อาจจะไม่เพียงพอ ถ้าหากมีคนมาเยอะ ๆ เพราะถึงอย่างไรที่นี่ก็ยังมีความเป็นบ้าน อนาคตอาจจะหาทางต่อไปว่าทำอย่างไรถึงจะลงตัว เหมือนอย่างปัญหาที่เราเคยหาทางแก้กันมาได้ตลอดค่ะ” คุณส้มกล่าวทิ้งท้าย

ปลูกผักสวนครัว
มุมผักเคลที่จำหน่ายได้ทั้งใบและแปรรูปเป็นเครื่องดื่มได้
เครื่องดื่มแปรรูปจากผักเคลสำหรับคนที่กินผักยาก

 

สถานที่ : สวนข้างบ้าน ซอยเทียนทะเล 7 แยก6 ถนนบางขุนเทียน-ชายทะเล โทรศัพท์ 09-3 519 -5692

เรื่อง JOMM YB

ภาพ ศุภกร

 

แหล่งเรียนรู้วิธีปลูกผักปลอดสารพิษ สำหรับสวนผักคนเมือง

ปลูกผักเหล่านี้ควรเว้นระยะให้ห่างกัน!

รวมสูตรน้ำหมัก&ปุ๋ยหมัก สำหรับปลูกผักปลอดสารพิษ