วิธีเตรียมความพร้อม เมื่อต้องฝึกสุนัขให้อยู่บ้านเพียงลำพัง

แน่นอนว่าหลายๆ บ้านอยากจะเลี้ยงสุนัข เพราะ มันเป็นเพื่อนแสนน่ารักที่อยู่คู่กับคนมาอย่างยาวนาน เลี้ยงไว้เป็นเพื่อนแก้เหงา แต่ก็ติดปัญหาตรงที่ว่าไม่สะดวกที่จะต้องเฝ้าเลี้ยงทั้งวัน เพราะต้องออกไปทำงาน และ สุนัขก็เป็นสัตว์สังคมที่ต้องการอยู่กับเพื่อนฝูงตลอดเวลา ดังนั้นเมื่อต้องอยู่ตัวเดียวหรือถูกแยกเดี่ยวก็มักจะวิตกกังวล เห่าหอน หรือ ทำทุกวิถีทางที่จะพยายามเรียกเพื่อนฝูงกลับมารวมตัวกัน ซึ่งเป็นอาการวิตกกังวลเมื่อต้องอยู่ลำพัง (Separation anxiety)

แล้วเราจะ ฝึกสุนัขให้อยู่บ้านเพียงลำพัง ได้อย่างไรมาดูกัน

 

ก่อนการฝึก มาเช็กกันดูก่อนว่า น้องหมาของคุณมีพฤติกรรม 5 ข้อนี้หรือเปล่า 

1. ตามติดชีวิตเจ้านาย เจ้านายไปไหนขอไปด้วย ไม่ไว้ใจคนอื่น

วิธีแก้ปัญหานี้ ต้องเริ่มแก้จากเจ้าของก่อนค่ะ โดยต้องรู้จักฝึกให้น้องหมาอยู่ตัวเดียวในพื้นที่ของตัวเองบ้าง เช่น ฝึกน้องหมาให้รู้จักอยู่ในห้อง หรือคอกกั้น ตัวเดียวในขณะที่เจ้าของอยู่บ้าน เพื่อให้น้องหมาเรียนรู้ที่จะอยู่ตัวเดียวโดยไม่ยึดติดกับเจ้าของ เมื่อถึงเวลาเจ้าของจึงปล่อยน้องหมาออกมาออกกำลังกาย วิ่งเล่น หรือทำกิจกรรมร่วมกับเจ้าของ วิธีนี้เป็นการสร้างความสมดุลทางจิตใจให้น้องหมารู้สึกว่าการอยู่ตัวเดียวไม่ใช่การถูกทิ้ง พวกเขาสามารถอยู่ตัวเดียวได้ และปล่อยให้คุ้นเคยกับคนอื่นในบ้าน หรือเพื่อนฝูง พาออกสังคมบ้างเพื่อให้เค้าไม่อยู่ในโลกของตัวเองมากเกินไป

2. ร้องตามทุกครั้งที่เห็นเจ้านายออกจากบ้าน

วิธีแก้ปัญหานี้ ควรเริ่มต้นแก้จากที่ตัวเจ้าของก่อน โดยเวลาออกและเข้าบ้านมาผู้เลี้ยงไม่ควรแสดงความรักกับน้องหมามากเกินไป เมื่อสุนัขมีอาการสงบและสามารถควบคุมอาการตื่นตัวของตัวเองได้แล้วให้ผู้เลี้ยงให้รางวัลด้วยขนม เวลาที่ผู้เลี้ยงกลับถึงบ้านไม่ควรแสดงความรักกับน้องหมาทันที แต่ให้ทำกิจกรรมอย่างอื่นไปสักพักก่อนแล้วจึงค่อยหันกลับมาแสดงความรักกับน้องหมา วิธีนี้จะช่วยให้น้องหมาเรียนรู้ว่า “ไม่ใช่เรื่องใหญ่เลย ถ้าเจ้าของเข้า-ออกบ้าน”

3. งอแงไร้เหตุผล อารมณ์ไม่มั่นคง

วิธีแก้ปัญหานี้ ควรเริ่มต้นแก้จากที่ตัวเจ้าของก่อน โดยไม่โอ๋ หรือให้ความสำคัญเวลาที่สุนัขเรียกร้องความสนใจ อย่าลูบให้ความรักเวลาสุนัขงอแง ตกใจ หรือระแวง ควรตบไหล่เบาๆแล้วบอกว่า ไม่มีอะไรนะ ลูก เพื่อให้เค้ามั่นใจ ใจกล้า และไม่ขี้ระแวง

4. ไม่ยอมเข้ากรง/คอก ขอนอนกับเจ้านายเท่านั้น

วิธีแก้ปัญหานี้ ง่ายมากค่ะ นั่นคือการฝึกให้น้องหมานอนในกรงหรือที่นอนนั่นเองค่ะ วิธีนี้จะช่วยให้น้องหมารู้จักพื้นที่ของตัวเอง รู้ว่าตัวเองต้องฟังคำสั่งจากเจ้าของ เมื่อถึงเวลาที่จำเป็นต้องอยู่ตัวเดียว น้องหมาจะไม่รู้สึกเครียดเพราะคุ้นเคยกับพื้นที่ของตัวเองบ้าง แล้วในเวลาที่จำเป็นต้องให้เค้าอยู่ตัวเดียวเค้าจะได้ไม่ตรอมใจ น่าสงสาร หลังจากฝึกได้แล้วจะให้เค้านอนในกรง คอก หรือนอนกับเราบ้างก็ได้ มองให้เป็นเรื่องปกติเหมือนแค่เปลี่ยนที่นอน

5. หวงเจ้านายสุด ๆ ใครหรือน้องหมาตัวไหนก็เข้าใกล้ไม่ได้

วิธีแก้ปัญหา มีอยู่ทางเดียวเลยค่ะ คือเจ้าของจะต้องแสดงความเป็นจ่าฝูงของตัวเองออกมาให้ชัดเจน ต้องไม่ยอมให้น้องหมาแสดงสิทธิ์ในตัวเจ้าของ เช่น ถ้าหากเราอุ้มน้องหมาอยู่ แล้วมีคนเดินมาทักทายใกล้ๆ น้องหมาจะเห่าและขู่ทันที พฤติกรรมแบบนี้เป็นแสดงออกถึงการแสดงสิทธิ์ในตัวเข้าของ แสดงให้เห็นว่าเจ้าของเป็นลูกฝูง และคนแปลกหน้ากำลัง personal space ของตนเอง ดังนั้นเมื่อมีพฤติกรรมแบบนี้เจ้าของจะต้องใช้วิธีแสดงอำนาจโดยการดุหรือปราม เพื่อให้น้องหมาเห็นว่าที่จริงแล้วเจ้าของมีอำนาจเหนือเขา ไม่ใช่เขามีอำนาจเหนือเจ้าของ

 

เริ่มจากการฝึกให้อยู่ตัวเดียว

ควรเริ่มฝึกน้องหมาตั้งแต่มีอายุได้ 12-14 สัปดาห์ ส่วนในน้องหมาโตก็ควรเริ่มฝึกตั้งแต่สัปดาห์แรกหรือสัปดาห์ที่สองหลังจากพาเข้าบ้าน โดยต้องฝึกให้น้องหมาอยู่ในกรงตั้งแต่เด็ก ๆ ไม่ให้เข้าบ้านถ้าไม่ได้รับอนุญาต โดยอาจฝึกจากการที่คุณเปิดเพลงหรือวิทยุเบาๆ ให้สุนัขคิดว่ามีคนอยู่ด้วยตลอดเวลา หรือให้ของเล่นสำหรับสุนัขไว้เล่นแก้เหงา ถ้าสุนัขไม่เรียกร้องอะไรเพิ่มเติมก็ไม่มีปัญหาอะไร แต่ถ้าเกิดสุนัขเห่าหอนตามหาคุณ ก็ควรที่จะเริ่มฝึกสุนัขโดยการฝึกให้อยู่เพียงลำพัง ในวันหยุดแกล้งออกจากบ้าน แล้วให้คุณบอกเขาว่า เดี๋ยวกลับมา หรือ ไปแปปเดียว พร้อมกับลูบหัวเขา และทิ้งให้อยู่ในช่วงเวลาสั้นๆเช่น 10 นาทีค่อยๆเพิ่มเวลาตามลำดับ เพื่อให้เขาค่อยๆจดจำ พอคุณกลับมาก็ลูบหัวแล้วพูดกับเขาว่า “กลับมาแล้ว” ถ้ามีความประพฤติดีก็ควรให้รางวัลเขา ทำอย่างเป็นประจำจนรู้สึกว่าเขาสามารถอยู่ลำพังได้ หรือใช้วิธีแกล้งออกไปจากห้องหรือบ้านก่อนสัก 30 นาที แล้วกลับเข้ามา (น้องหมาจะดีใจแม้ แม้จะเป็นช่วงเวลาสั้นๆ ) ต่อมาให้ออกไปอีกครั้ง แต่ครั้งนี้ทิ้งเวลาให้นานขึ้นเพื่อให้น้องหมาได้เรียนรู้การอยู่เพียงลำพังได้

 

แกล้งทำเป็นไม่สนใจ

ถ้าหากวิธีแรกใช้ไม่ได้ผล ลองเปลี่ยนมาใช้วิธีที่สอง คือ เมื่อถึงเวลาที่ต้องออกจากบ้าน ก็ทำเป็นไม่สนใจไม่ต้องบอกหรือรายงานตัวให้สุนัขทราบว่าจะไปข้างนอก ถ้าหากได้ยินสุนัขเห่าหอนร้องตามก็แกล้งทำเป็นไม่ได้ยิน เหมือนไม่มีอะไรเกิดขึ้น เมื่อกลับมาถึงบ้านก็ทำตัวปกติ ไม่ต้องปลอบให้ทำเหมือนไม่มีไรเกิดขึ้น ทำแบบนี้เป็นประจำ จะทำให้สุนัขรู้สึกว่าสิ่งที่กำลังเรียกร้องอยู่นั้นไม่มีค่าอะไร แล้วก็จะชินไปเองเมื่อต้องอยู่ลำพัง ถึงแม้มันอาจจะเป็นเป็นวิธีที่ทำร้ายจิตใจของสุนัขก็ตาม