ALVAR AALTO

ALVAR AALTO สถาปนิกฟินแลนด์ ผู้เสกเส้นสายให้กลายเป็นทรวดทรง

ALVAR AALTO
ALVAR AALTO

ความนิยมในรูปแบบอาคารของอัลโตยิ่งเติบโตมากขึ้นในปีค.ศ.1930 เมื่อเขาได้สร้างคาแร็กเตอร์ทางการออกแบบ ด้วยการแสดงออกอย่างเด่นชัดของเส้นสายแบบออร์แกนิก วัสดุธรรมชาติ และการสร้างสเปซที่มีความอิสระมากขึ้น โดยยังไม่ทิ้งแนวคิดดั้งเดิมที่ต้องการสร้างอาคารที่เป็นมิตรกับผู้ใช้งาน และเน้นเรื่องการใช้งานเป็นสำคัญ ความสำเร็จครั้งนี้นำพาเขาไปสู่งานออกแบบในสายงานอื่น ทั้งเฟอร์นิเจอร์ และไลท์ติ้ง โดยร่วมมือกับ Artek ในการออกคอลเล็กชั่นเฟอร์นิเจอร์ที่ยังคงยึดปรัชญาเรื่องเส้นสาย ฟังก์ชันการใช้งาน ที่สำคัญคือต้องใช้งานง่าย และตั้งไว้ได้ทุกบ้าน ซึ่งโดยส่วนตัวอัลโตมีความสนใจในงานแก้วเป็นพิเศษ ประกอบกับตัววัสดุแก้วก็ลงตัวกับเส้นสายฟรีฟอร์ม จึงเป็นแรงบันดาลใจให้เขาออกแบบ Savoy Vase แจกันทรงฟรีฟอร์มจับกระชับมือที่ยังคงได้รับความนิยมมาจนถึงปัจจุบัน ทั้งยังเป็นตัวแทนงานออกแบบอีกอย่างหนึ่งของฟินแลนด์ที่คนทั้งโลกต่างชื่นชม

savoy vase
แจกัน Savoy Vase งานออกแบบของ Alvar Aalto ให้กับแบรนด์ Artek และยังคงเป็นสินค้าเอกลักษณ์ของฟินแลนด์ที่ขายดีมาจนถึงปัจจุบัน (ภาพจาก MoMA)
artek alvar aalto stool
เก้าอี้สามขาที่เราชินตากันในปัจจุบันก็เป็นงานออกแบบเฟอร์นิเจอร์ของ Alvar Aalto ที่เน้นความเรียบง่าย โมเดิร์น และฟังก์ชั่นการใช้งานที่สามารถซ้อนเก็บได้ไม่เปลืองพื้นที่ (ภาพจาก yimg.com)

หลังจากประสบความสำเร็จกับวิชาชีพด้านงานออกแบบไม่นาน เรื่องเศร้าก็เกิดขึ้นกับเขา เมื่อต้องสูญเสียภรรยาไป นั่นทำให้อัลโตต้องจมอยู่กับความเสียใจจนเลิกทำงานไปพักใหญ่ ๆ ก่อนจะพบกับภรรยาคนที่สองซึ่งเป็นสถาปนิกเช่นกัน  และร่วมกันกลับมาสร้างความยิ่งใหญ่จากไอเดียของเขาอีกครั้งหนึ่ง การกลับมาครั้งนี้เขายังคงเน้นการทำงานอาคารสาธารณะเป็นหลัก เช่น Säynätsalo Town Hall หรือ  Pedagogical University (หรือ University of Jyväskylä) รวมไปถึงอาคารระฟ้ามากมายในยุโรป เช่น อาคารอพาร์ตเม้นต์ใน Bremen เยอรมนี หรือโบสถ์ใน Bologna อิตาลี ซึ่งไม่เพียงแต่ทำงานกับตัวสถาปัตยกรรมเท่านั้น แต่ยังครอบคลุมตั้งแต่การออกแบบแผนผังบริเวณของโครงการทั้งหมด เพื่อให้ตอบโจทย์การใช้งานในแต่ละฟังก์ชันอย่างแท้จริง เช่น Sunila Cellulose Factory ที่รวมไปถึงการออกแบบบ้านพักคนงานด้วย

ลายเซ็นในการทำงานของอัลโตที่โดดเด่นคือการออกแบบสถาปัตยกรรมไปพร้อม ๆ กับการออกแบบผังพื้นที่ใช้งาน ช่วยให้เกิดกลุ่มอาคารที่ลงตัว ทั้งในแง่ฟังก์ชัน และทัศนวิสัยการมองเห็น ตัวอย่างที่ประสบความสำเร็จคือ Säynätsalo Town Hall กลุ่มอาคารหอประชุมที่แทรกตัวอย่างสงบท่ามกลางพื้นที่ป่า เด่นด้วยการเลือกใช้วัสดุที่หาง่ายในท้องถิ่น  เช่น อิฐสีแดง ไม้ และคอปเปอร์ ซึ่งทำให้อาคารโดยรวมดูกลมกลืน และสอดประสานไปกับบริบทแวดล้อม แต่ยังคงโดดเด่นด้วยรูปทรงแบบโมเดิร์นที่เกิดขึ้นอย่างสมบูรณ์แบบจากนวัตกรรมการก่อสร้างในยุคนั้น

Pedagogical University
อาคาร Pedagogical University ที่ Jyväskylä สร้างระหว่างปี 1951-57 (ภาพจาก pinterest)

Riola Parish Church
โบสถ์ Riola Parish Church สร้างเสร็จในปี 1978 (ภาพจาก archdaily)
Säynätsalo Town Hall
อาคาร Säynätsalo Town Hall สร้างเสร็จในปี 1951 (ภาพจาก divisare)
Säynätsalo Town Hall
อาคาร Säynätsalo Town Hall กลุ่มอาคารที่สร้างมุมมองแปลกตาจากรูปทรงธรรมดาได้ในหลายทิศทาง (ภาพจาก 8late)

งานของเขาได้รับการยกย่องอย่างยิ่งให้เป็นสถาปัตยกรรมสแกนดิเนเวียนแห่งคริสต์ศตวรรษที่ 20 แม้รูปทรงจะเป็นทรงเหลี่ยมเส้นตรง แต่เมื่อนำมาวางประกอบเป็นกลุ่มแล้ว กลับสร้างความงามจากความลื่นไหลของเส้นสายที่เชื่อมต่อกันอย่างอิสระ โดยมีเบื้องหลังเป็นภาพสเก็ตช์ที่เกิดจากเส้นสายแบบฟรีแฮนด์ ซึ่งไม่ได้ใช้ไม้บรรทัดใดๆ  เพื่อเปิดโอกาสให้จินตนาการได้ทำงานเต็มที่ ในการประกอบร่างงานสถาปัตยกรรมโดยรวมให้ออกมาสมบูรณ์ โดยยังคงแนวคิดเชิงฟังก์ชัน  และการใช้งานที่จำเป็น เป็นสำคัญ จนมีคำกล่าวที่ว่า งานของเขานั้นก้าวกระโดดออกจากงานเชิงฟังก์ชันอย่างมีเหตุผล ไปสู่ความอิสระอย่างไร้เหตุผล

Finlandia Hall
อาคาร Finlandia Hall ในกรุงเฮลซิงกิ สร้างเสร็จในปี 1971 (ภาพจาก dwell)
Enso-Gutzeit HQ
อาคาร Enso-Gutzeit HQ กรุงเฮลซิงกิ สร้างเสร็จในปี 1962 (ภาพจาก thoughtco)
Aalto University
อาคารใน Aalto University ชื่อใหม่ของ Otaniemi Technical University สร้างเสร็จในปี 1964 (ภาพจาก thoughtco)
Alvar Aalto
Alvar Aalto ในเรือบริเวณอ่าวหน้าบ้าน Muuratsalo Experimental House (ภาพจาก alvaraalto.fi)
Alvar Aalto
Alvar Aalto กับโต๊ะเขียนแบบของเขา (ภาพจาก metalocus)

เรื่อง:  skiixy
ภาพปก: https://www.artek.fi/en/company/designers/alvar-aalto 

อ่านเรื่องราวของสถาปนิกและนักออกแบบคนดังใน Meet the Masters [ คลิก ]