ยินดีต้อนรับเข้าสู่เว็บไซต์ บ้านและสวน
ซุ้ม : ประตูในสวน
"ประตู" หรือช่องทางเข้าออกของบ้านมีหลายหน้าที่ด้วยกัน แต่ก็ไม่จำเป็นต้องอยู่ติดกับบ้านเสมอไป ฉบับนี้เรามาพูดกันถึงเรื่องของ "ประตูในสวน" หรือ "ซุ้มประตู" ซึ่งมีหน้าตาหลากหลาย แล้วแต่สไตล์และหน้าที่การใช้งาน ซึ่งบางทีอาจไม่เกี่ยวกับการเป็นประตูเปิดปิดให้เดินผ่านแม้แต่น้อย

หน้าที่ของซุ้ม
1 นำสายตา
เช่นเดียวกับประติมากรรมต่างๆ ซุ้มประตูสามารถเป็นจุดนำสายตาที่ดีของสวน ช่วยเพิ่มเอกภาพให้แก่สวนกว้าง ทางเดินต่างๆในสวนจะมีความน่าสนใจถ้ามีจุดหมาย ซุ้มสวยๆก็สามารถเป็นจุดหมายในสวนแคบได้เป็นอย่างดี
2 ลวงตา
คงไม่ผิดถ้าจะทำประตูหลอกๆเพื่อสร้าง "มิติลวง" ให้สวนขนาดเล็กดูมีขนาดใหญ่ได้ นอกจากนี้ยังอาจใช้เป็นกระจกสะท้อนให้ดูว่ามีอีกสวนข้างใน หรือกลายเป็นอะไรบางอย่างเมื่อคนชมสวนเดินมาถึง คุณสามารถทำเป็นที่นั่งพักชมสวน มีบ่อน้ำพุ หรือความพิเศษอะไรสักอย่างก็ได้
3 ปกปิด
สวนก็อายเป็นเหมือนกันนะ สวนที่มี "ของลับ" (เช่น ถังเก็บน้ำขนาดมโหฬาร เครื่องปั๊มน้ำผุๆ หรือมุมเก็บของที่รกรุงรัง) ก็ใช้ซุ้มประตูปกปิด ทำหน้าที่เป็นกำแพงของสวนได้
4 ตีกรอบ
"สวนขอยืม" หรือสวนที่ใช้ประโยชน์จากทัศนียภาพข้างนอก อาจมีการทำซุ้มประตูเพื่อตีกรอบให้กับมุมมองที่ต้องการให้ความสำคัญ หรือออกแบบและวางตำแหน่งให้ซุ้มประตูเป็นตัวกำหนดจุดสังเกต (View Point) ไปยังจุดหมายทางสายตาทั้งในและนอกสวนก็ได้
5 จัดฉาก
ประตูเป็นทั้งจุดเริ่มต้นและจุดจบของห้อง หลังจากเดินผ่านทางเข้า ประตูก็จะกลายเป็นฉากหลังเมื่อมองย้อนกลับมาการออกแบบซุ้มจึงต้องคำนึงถึงภาพรวมของสวนซึ่งมีซุ้มเป็นองค์ประกอบสำคัญ ประตูที่มีความเด่นชัดจากด้านหนึ่งอาจปกคลุมด้วยต้นไม้หรือกลมกลืนไปกับสวนในอีกด้านหนึ่งก็เป็นได้
6 ต้อนรับ
บ้านหลายหลังที่เราเลือกมาให้คุณผู้อ่านดูในฉบับนี้ มีการนำซุ้มประตูมาเป็นองค์ประกอบของด้านหน้าบ้านได้อย่างน่าสนใจ ซุ้มประตูในสวนสามารถเป็นทางเข้าบ้านได้ (ทางเข้าของคน ไม่จำเป็นต้องเป็นประตูเดียวกับทางรถเข้า) นอกจากนี้ยังสามารถบ่งบอกถึงรสนิยมของเจ้าของบ้าน แสดงออกถึงสไตล์ของบ้านหรือสวน เป็นการเรียกน้ำย่อยก่อนที่ผู้มาเยือนจะได้เห็นของจริงเมื่อเข้ามาข้างใน

ตัวอย่างซุ้มประตู
ก. ซุ้มเขตร้อน
ซุ้มประตูหินธรรมชาติที่มีกลิ่นอายของสไตล์บาหลี แม้จะมีรูปทรงเหลี่ยมและหนักแน่นมั่นคง แต่ก็ไม่รู้สึกแข็งกระด้าง เพราะดูกลมกลืนไปกับต้นไม้และกำแพง กรอบลายไม้ฉลุเป็นเหมือนเฟรมภาพที่มองเห็นสวนอีกฝั่งของกำแพง ซุ้มนี้จึงกลายเป็นช่องประตูและจุดชมสวนในขณะเดียวกัน
ข. ซุ้มมีชีวิต
รูปช่องประตูโค้ง (Arch) ซึ่งเกิดจากการทำโครงเหล็กหรือไม้ให้พืชเถาเลื้อยคลุม ได้บรรยากาศของสวนสไตล์ยุโรปที่ร่มรื่น หรือจะทำซุ้มต้นไม้ด้วยการดัดแต่งกิ่งก้านก็ดูแปลกตาดี จนกลายเป็นจุดเด่นของสวนไปเลย แต่อาจต้องใช้เวลาและความชำนาญพอสมควร
ค. ซุ้มพันธุ์ผสม
ซุ้มที่เห็นนี้บอกไม่ได้ว่าเป็นสไตล์ใด เพราะเกิดจากการผสมผสานรูปแบบต่างๆเข้าด้วยกัน เช่น การทำเสาไม้ไผ่และมัดหลังคาคล้ายของญี่ปุ่น แต่ก็มีระฆังและกำแพงหินที่ให้บรรยากาศแบบบาหลีเหมือนกัน
ง. ซุ้มหลังชนฝา
ซุ้มริมรั้วซุ้มนี้อาจไม่ได้เป็นประตู มองทะลุไปก็ไม่ได้ ไม่ใช่ศาลา แล้วก็ไม่มีที่นั่ง แต่เป็นองค์ประกอบทางสายตาที่เพิ่มความร่มรื่นให้กับสวน และช่วยลดความแข็งกระด้างของกำแพงรั้วได้เป็นอย่างดี
จ. ซุ้มโมเดิร์นสีสด
ซุ้มที่มีลวดลายพองามแบบโมเดิร์น เข้ากันได้ดีกับสวนที่เน้นงานฮาร์ดสเคป นอกจากนี้ซุ้มประตูและกำแพงที่เห็นยังช่วยเป็นหน้าเป็นตาให้กับตึกข้างหลังที่อาจดู...ไม่สวยงามเท่าไรได้ด้วย
ฉ. ซุ้มไทยสามมิติ
ซุ้มปูนที่มีลวดลายอ่อนช้อยแบบไทยๆอย่างที่เห็นนี้ ส่วนที่ยื่นออกมาข้างหน้าคล้ายการอ้า "แขน" ต้อนรับ ชักชวนให้เดินเข้าไป สังเกตว่าแนวเส้นทางเดินดูเป็นส่วนหนึ่งของซุ้มประตู ทั้งยังช่วยนำสายตาลึกเข้าไปในสวนได้อย่างต่อเนื่อง
ช.ซุ้มเปิดประทุน
ซุ้มบาหลีซุ้มนี้ไม่มีหลังคา แตกต่างจากซุ้มส่วนมากที่เราเห็นกัน แต่ก็ทำหน้าที่เป็นประตูระหว่างพื้นที่ทั้งสองส่วนได้เหมือนกัน การเล่นระดับของบันไดช่วยชะลอความเร็วในการเดินผ่านซุ้มประตูนี้ เพื่อสร้างความน่าสนใจก่อนเข้าสู่พื้นที่อีกส่วนหนึ่งได้ดี
ซ. ซุ้มศิลปิน
ซุ้มประตูจะทำจากอะไร หรือตามแบบแผนใดก็ไม่สำคัญ แม้กระทั่งแผ่นเหล็กตัดลายเป็นรูปซุ้มประตูติดบนผนังก็ช่วยเพิ่มความน่าสนใจและสร้างมิติให้กับสวนได้

เรื่อง: เจรมัย พิทักษ์วงศ์
รูป: ฝ่ายภาพบ้านและสวน
ภาพประกอบ: มาโนช กิตติชีวัน
Article by tag

Amarin Training