EMERGING BORDER TOWNS 6 เมืองชายแดนน่าจับตา

EMERGING BORDER TOWNS 6 เมืองชายแดนน่าจับตา

ระยะ 2-3 ปีที่ผ่านมา กระแสการเกิดขึ้นของ “ประชาคมเศรษฐกิจอาเซียน” หรือ ASEAN Economic Community (AEC) ได้กระตุ้นให้เกิดความตื่นตัวทั้งภาครัฐและเอกชนในแทบทุกประเทศอาเซียนไปจนถึงประเทศข้างเคียง ยิ่งเมื่อเราก้าวเข้าสู่  AEC อย่างเต็มตัวเมื่อต้นปีที่ผ่านมา ทุกฝ่ายล้วนมองหาโอกาสใหม่ ๆ ที่จะเกิดขึ้นจากการรวมกลุ่มความร่วมมือครั้งนี้

การเปิดการค้าเสรีช่วยให้เกิดการเคลื่อนย้ายแรงงาน วัตถุดิบ และเงินทุนจากเมืองหนึ่งไปสู่อีกเมืองหนึ่ง  ส่งเสริมให้เส้นทางการค้าในภูมิภาคยิ่งทวีความสำคัญขึ้นเพื่อรองรับการขยายตัวทางเศรษฐกิจ นอกจากการขนถ่ายสินค้าที่สะดวกสบายแล้ว เส้นทางที่ตัดผ่านยังนำพาความเจริญไปสู่หัวเมืองต่าง ๆ  ไม่ว่าจะเป็นเมืองทางผ่าน หรือเมืองหน้าด่านชายแดน ทุกที่ล้วนตื่นตัวเพื่อเตรียมรับมือกับความเปลี่ยนแปลงนี้แทบทั้งสิ้น

นอกเหนือไปจากเขตเศรษฐกิจอาเซียนที่จะเพิ่มขีดความสามารถของภูมิภาค อีกหนึ่งยุทธศาสตร์ที่สำคัญในการพัฒนาคือกรอบความร่วมมือ GMS (Greater Mekong Subregion) Economic Corridors หรือ ระเบียงเศรษฐกิจอนุภูมิภาคลุ่มแม่น้ำโขง ประกอบด้วยประเทศไทย สหภาพเมียนมาร์ สปป.ลาว กัมพูชา เวียดนาม และจีนตอนใต้ โครงการนี้เป็นความร่วมมือพัฒนาเส้นทางคมนาคมเพื่อเชื่อมต่อระหว่างเมืองสำคัญ ๆ ในกลุ่มประเทศลุ่มแม่น้ำโขง แบ่งออกเป็นสามเส้นทางหลัก ได้แก่ เส้นทางแนวเหนือ-ใต้, เส้นทางแนวตะวันตก-ตะวันออก และเส้นทางแนวใต้ แต่ละแนวจะมีเส้นทางแยกย่อยออกไป แต่ที่น่าสนใจคือเกือบทุกเส้นทางล้วนต้องผ่านไทย

และนี่คือ 6 เมืองชายแดนอนาคตไกลน่าจับตาและมีศักยภาพในการเติบโต ด้วยทำเลที่ตั้งที่อยู่ในจุดยุทธศาสตร์เชื่อมต่อเส้นทางการค้า  ในอนาคตหัวเมืองเหล่านี้อาจไม่ใช่แค่ทางผ่าน แต่กำลังจะกลายเป็นจุดแวะพัก หรือจุดหมายปลายทางของชาวอาเซียน ด้วยศักยภาพด้านวัตถุดิบ ผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นที่มีคุณภาพ และแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติที่สวยงาม แน่นอนว่าในแง่ของการท่องเที่ยว งานดีไซน์ได้กลายเป็นส่วนหนึ่งช่วยสร้างมูลค่าเพิ่มให้แต่ละสถานที่และภาพรวมของจังหวัดได้เป็นอย่างดี ดังนั้นหากมีการบริหารจัดการทรัพยากรที่ดี รับรองว่าจะสามารถไล่ตามหัวเมืองใหญ่ ๆ ได้ทันในไม่ช้า

 


กาญจนบุรี

โรงแรม X2 River Kwai ริมฝั่งแม่น้ำแควน้อยในกาญจนบุรี อีกหนึ่งจังหวัดที่กระแสการท่องเที่ยวมาแรงตลอด ส่งผลให้อุตสาหกรรมโรงแรมที่พักเติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง
โรงแรม X2 River Kwai ริมฝั่งแม่น้ำแควน้อยในกาญจนบุรี อีกหนึ่งจังหวัดที่กระแสการท่องเที่ยวมาแรงตลอด ส่งผลให้อุตสาหกรรมโรงแรมที่พักเติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่อง

 

กาญจนบุรี ตั้งอยู่ในแนวระเบียงเศรษฐกิจตอนใต้ (Southern Economic Corridor) ซึ่งเป็นจุดเชื่อมโยงกับโครงการท่าเรือน้ำลึกทวายในสหภาพเมียนมาร์ผ่านทางด่านบ้านพุน้ำร้อน  ท่าเรือน้ำลึกทวายที่กำลังเร่งก่อสร้างอยู่นี้คือศูนย์กลางการส่งออกทางเรือไปยังประเทศเพื่อนบ้าน อินเดีย และประเทศในแถบตะวันออกกลาง แอฟริกา และบางประเทศในยุโรป เมื่อเปิดเป็นเขตเศรษฐกิจพิเศษแล้ว ในอนาคตมีแผนที่จะสร้างนิคมอุตสาหกรรมรองรับ และรัฐบาลจะเน้นพัฒนาเส้นทางจากบ้านพุน้ำร้อนไปสู่ท่าเรือแหลมฉบัง เมื่อทุกส่วนเสร็จสมบูรณ์จะช่วยให้การขนส่งสินค้าที่มาจากยุโรป ตะวันออกกลาง แอฟริกา เอเชียใต้ เป็นไปอย่างง่ายดายโดยผ่านท่าเรือน้ำลึกทวาย และเดินทางมาถึงท่าเรือแหลมฉบังภายในวันเดียวเพื่อส่งต่อไปยังประเทศในแถบแปซิฟิก

นอกเหนือจากนั้นการท่องเที่ยวในอำเภอดัง อย่างสังขละบุรี และทองผาภูมิ ก็น่าจะคึกคักขึ้น เมื่อสหภาพเมียนมาร์เปิดประเทศและประชาชนสามารถเดินทางข้ามแดนท่องเที่ยวได้อย่างเสรี

 


สระแก้ว

(ซ้าย) สวนน้ำ Dreamer Water Park ใกล้ตลาดโรงเกลือ แลนด์มาร์กใหม่ของสระแก้ว สร้างขึ้นเพื่อดึงดูดนักท่องเที่ยวชาวกัมพูชาเป็นหลัก (ภาพจาก dreamerwaterpark.com) (ขวา) โรงแรม Velo’s Hotel & BMX Bump Track ที่พักสุดเท่ของคนรักจักรยาน จุดหมายปลายทางใหม่ ณ จังหวัดสระแก้วใกล้ด่านอรัญประเทศ ภายในโรงแรมมีเส้นทางปั่นจักรยานวิบากที่ท้าทายและดึงดูดนักท่องเที่ยวได้อย่างดี (ภาพจากwww.velohotel.com และ homedeedee.com)
(ซ้าย) สวนน้ำ Dreamer Water Park ใกล้ตลาดโรงเกลือ แลนด์มาร์กใหม่ของสระแก้ว สร้างขึ้นเพื่อดึงดูดนักท่องเที่ยวชาวกัมพูชาเป็นหลัก (ภาพจาก dreamerwaterpark.com)
(ขวา) โรงแรม Velo’s Hotel & BMX Bump Track ที่พักสุดเท่ของคนรักจักรยาน จุดหมายปลายทางใหม่ ณ จังหวัดสระแก้วใกล้ด่านอรัญประเทศ ภายในโรงแรมมีเส้นทางปั่นจักรยานวิบากที่ท้าทายและดึงดูดนักท่องเที่ยวได้อย่างดี (ภาพจากwww.velohotel.com และ homedeedee.com)

 

เป็นอีกหนึ่งจังหวัดชายแดนในแนวระเบียงเศรษฐกิจตอนใต้ (Southern Economic Corridor) เชื่อมต่อกับประเทศกัมพูชาผ่านทางด่านอรัญประเทศ มูลค่าการค้าขายระหว่างชายแดนนี้มีมูลค่าสูงไม่แพ้แม่สอดเลยทีเดียว ด้วยความที่สระแก้วเป็นเส้นทางผ่านสำหรับผู้คนที่สัญจรไปมา ทั้งชาวกัมพูชาที่จะเข้ามาไทย และชาวไทยที่จะข้ามไปปอยเปตมักเลือกแวะพักหรือท่องเที่ยวที่สระแก้วก่อน ด้วยเหตุนี้เราจึงเห็นห้างสรรพสินค้า โรงแรม โรงเรียน โรงพยาบาล บ้านจัดสรร อพาร์ตเม้นท์ แม้กระทั่งสวนสนุกเริ่มไปลงทุนในสระแก้ว เพื่อจับกลุ่มตลาดทั้งชาวไทยและชาวกัมพูชาซึ่งมีปริมาณเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง

 


มุกดาหาร

โรงแรมสะหวันสำราญในจังหวัดมุกดาหาร เกิดจากความฝันของชาวมุกดาหารที่ถอนตัวจากเมืองใหญ่เพื่อกลับมาสร้างสรรค์พื้นที่ดี ๆ ในบ้านเกิด โดดเด่นด้วยอาคารสไตล์โคโลเนียล ให้บรรยากาศของเมืองสะหวันนะเขตที่อยู่ฝั่งตรงข้าม เปิดต้อนรับทั้งนักท่องเที่ยวชาวไทย และชาวลาวที่ต้องการเปลี่ยนบรรยากาศและซึมซับวิวสวย ๆ ริมแม่น้ำโขง
โรงแรมสะหวันสำราญในจังหวัดมุกดาหาร เกิดจากความฝันของชาวมุกดาหารที่ถอนตัวจากเมืองใหญ่เพื่อกลับมาสร้างสรรค์พื้นที่ดี ๆ ในบ้านเกิด โดดเด่นด้วยอาคารสไตล์โคโลเนียล ให้บรรยากาศของเมืองสะหวันนะเขตที่อยู่ฝั่งตรงข้าม เปิดต้อนรับทั้งนักท่องเที่ยวชาวไทย และชาวลาวที่ต้องการเปลี่ยนบรรยากาศและซึมซับวิวสวย ๆ ริมแม่น้ำโขง

 

อีกหนึ่งในเมืองที่กระแสความฮอตกำลังมา ด้วยทำเลที่ตั้งที่เป็นจังหวัดเขตเศรษฐกิจพิเศษ เมืองหน้าด่านชายแดนเชื่อมต่อกับฝั่งลาวผ่านสะพานมิตรภาพไทย-ลาวแห่งที่ 2 ไปสู่ เมืองสะหวันนะเขต เมืองใหญ่ ซึ่งมีทางหลวงยิงตรงไปถึงเมืองดานัง ประเทศเวียดนาม อีกทั้งทางฝั่งสปป.ลาวยังมีแผนก่อสร้างเส้นทางรถไฟความเร็วสูงวิ่งมาถึงแขวงสะหวันนะเขตเพื่อเชื่อมเข้าสู่ลาวใต้ ยิ่งกระตุ้นให้เขตเศรษฐกิจชายแดนตรงจุดนี้มีความคึกคักยิ่งขึ้น

นอกจากนี้มุกดาหารยังเป็นจังหวัดที่มีโอกาสการเติบโตสูง เพราะยังมีพื้นที่ว่างเปล่าให้พัฒนาอีกมากมาย อีกทั้งยังมีบทบาทเป็นเมืองท่องเที่ยวที่ได้รับความนิยมจากประชาชนในสปป.ลาวซึ่งมีกำลังซื้อสูง จากเดิมที่ต้องเดินทางไปไกลถึงอุดรธานีหรืออุบลราชธานีเพื่อหาซื้อสินค้า หากมุกดาหารสามารถพัฒนาให้เป็นแหล่งช็อปปิ้งและแหล่งท่องเที่ยวได้ ก็จะสามารถสร้างความได้เปรียบเรื่องการเดินทาง และช่วยส่งเสริมเศรษฐกิจให้จังหวัดได้ในตัว


ตาก

ภายใต้กรอบความร่วมมือโครงการพัฒนาเศรษฐกิจตามแนวตะวันออกและตะวันตก (East-West Economic Corridor) เส้นทางนี้เริ่มต้นจากเมืองเมาะละแหม่งในสหภาพเมียนมาร์เข้าสู่ไทยที่อำเภอแม่สอด จังหวัดตาก ผ่านจังหวัดมุกดาหาร ตัดผ่านสปป.ลาว แล้วไปสิ้นสุดที่เมืองดานัง ประเทศเวียดนาม เมื่อครั้งที่สหภาพเมียนมาร์ยังไม่เปิดประเทศ อาจทำให้การพัฒนาเส้นทางคมนาคมไม่สมบูรณ์เต็มที่นัก แต่พอสหภาพเมียนมาร์เริ่มมีเสถียรภาพทางการเมือง และเปิดกว้างต้อนรับการลงทุนจากต่างชาติมากขึ้น ความต้องการสินค้าอุปโภคบริโภคของประชากร จะช่วยกระตุ้นให้เส้นทางสายนี้มีวี่แววสดใสขึ้นได้ในอนาคต นอกจากนี้สะพานมิตรภาพไทย-พม่าแห่งที่สอง (แม่สอด-เมียวดี) ที่กำลังจะสร้างเสร็จ ยังมีส่วนเร่งให้มูลค่าการค้าขายระหว่างไทยกับสหภาพเมียนมาร์ถีบตัวสูงขึ้นด้วย

นอกจากในตัวอำเภอแม่สอดแล้ว จังหวัดตากยังมีแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติที่เป็นที่นิยม เมื่อมีการพัฒนาเส้นทางในสหภาพเมียนมาร์ เส้นทางเมียวดี-กอกะเร็กที่เชื่อมต่อไปยังนครย่างกุ้ง สามารถช่วยเพิ่มความสะดวกและร่นระยะเวลาการเดินทางมายังด่านชายแดนได้อย่างดี  อีกทั้งการพัฒนาเส้นทางอุโมงค์แม่สอด-ตากในอนาคตของรัฐบาลยังมีส่วนส่งเสริมการท่องเที่ยวได้อีกทาง

 


เชียงราย

คาเฟ่ไร่ชาฉุยฟง ที่อำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย นอกเหนือจากบรรยากาศธรรมชาติของไร่ชาที่เป็นจุดขายของเชียงรายแล้ว งานออกแบบสถาปัตยกรรมของ IDIN Architects ยิ่งทำให้ที่นี่กลายเป็นจุดหมายปลายทางใหม่ของนักท่องเที่ยวอีกแห่ง (ภาพจาก archdaily.com)
คาเฟ่ไร่ชาฉุยฟง ที่อำเภอแม่จัน จังหวัดเชียงราย นอกเหนือจากบรรยากาศธรรมชาติของไร่ชาที่เป็นจุดขายของเชียงรายแล้ว งานออกแบบสถาปัตยกรรมของ IDIN Architects ยิ่งทำให้ที่นี่กลายเป็นจุดหมายปลายทางใหม่ของนักท่องเที่ยวอีกแห่ง (ภาพจาก archdaily.com)

 

เส้นทางระเบียงเศรษฐกิจแนวเหนือ-ใต้ (North South Economic Corridor : NSEC) เป็นเส้นทางเชื่อมที่มีจุดเริ่มต้นที่คุนหมิง ไปสิ้นสุดที่กรุงเทพฯ

โดยผ่านด่านพรมแดนที่สำคัญคือด่านเชียงของ จังหวัดเชียงราย ข้ามไปเจอกับแขวงบ่อแก้วของสปป.ลาว และเชื่อมต่อขึ้นไปยังจีนตอนใต้ 

จังหวัดนี้เป็นอีกหนึ่งจังหวัดเศรษฐกิจที่สำคัญ ด้วยชัยภูมิที่สามารถเชื่อมต่อกับสหภาพเมียนมาร์ได้ทางด่านแม่สาย กับสปป.ลาวได้ทางด่านเชียงของ ผ่านสะพานมิตรภาพไทย- ลาวแห่งที่ ทำให้เชียงรายเป็นเส้นทางสำคัญของระบบโลจิสติกในภูมิภาค แถมทรัพยากรธรรมชาติและแหล่งท่องเที่ยวที่ได้รับความนิยมสูง ยังทำให้เชียงรายมีศักยภาพพอที่จะพัฒนาให้กลายเป็นเมืองเศรษฐกิจอันดับต้น ๆ ของภาคเหนือได้ไม่ยาก

อย่างไรก็ตาม ในระยะต่อจากนี้คงต้องรอดูการพัฒนาของสปป.ลาว ไม่ว่าจะเป็นเส้นทางคมนาคม ระบบการผ่านแดน ฯลฯ เพื่อช่วยให้เส้นทางยุทธศาสตร์นี้ราบรื่นตลอดสายจากเหนือจรดใต้

 


สงขลา

La Pause โฮสเทลดีไซน์เก๋ในอำเภอหาดใหญ่ คือหนึ่งตัวอย่างของอุตสาหกรรมโรงแรมที่กำลังขยายตัวสูงขึ้นในสงขลา เมื่อโรงแรมที่พักมีให้เลือกหลากหลาย นอกเหนือจากการแข่งขันกันด้านราคา ดีไซน์ยังเป็นเครื่องดึงดูดนักท่องเที่ยวอีกทางหนึ่งด้วย
La Pause โฮสเทลดีไซน์เก๋ในอำเภอหาดใหญ่ คือหนึ่งตัวอย่างของอุตสาหกรรมโรงแรมที่กำลังขยายตัวสูงขึ้นในสงขลา เมื่อโรงแรมที่พักมีให้เลือกหลากหลาย นอกเหนือจากการแข่งขันกันด้านราคา ดีไซน์ยังเป็นเครื่องดึงดูดนักท่องเที่ยวอีกทางหนึ่งด้วย

 

ด่านพรมแดนสะเดาในจังหวัดสงขลาเป็นด่านที่มีความสำคัญต่อเศรษฐกิจทางภาคใต้ของไทยมาก เพราะเป็นจุดเชื่อมต่อไปยังรัฐเคดาห์ของมาเลเซีย และสามารถไปต่อได้ถึงกรุงกัวลาลัมเปอร์ และสิงคโปร์ พื้นที่ตรงนี้จึงได้รับการกำหนดให้เป็นพื้นที่เขตเศรษฐกิจพิเศษ โดยรัฐบาลได้พัฒนาเศรษฐกิจตามแนวระเบียงเศรษฐกิจ สงขลา – ปีนัง –  เมดาน ซึ่งจะช่วยเพิ่มมูลค่าทางการค้าขายให้สูงขึ้นกว่าเดิม

ปัจจุบันด่านสะเดาเป็นด่านชายแดนที่มีความเป็นสากลที่สุดด่านหนึ่งของไทย และกำลังประสบปัญหาจราจรที่แออัดคับคั่ง จากความนิยมเดินทางเข้ามาท่องเที่ยวของชาวมาเลเซียที่เพิ่มขึ้น 30-40 เปอร์เซ็นต์ และความคึกคักของการขนส่งสินค้า รัฐบาลจึงจัดตั้งให้มีด่านสะเดาแห่งใหม่ขึ้น มีแผนแล้วเสร็จในปี 2562 จึงน่าจะมาช่วยบรรเทาปัญหานี้ได้

หากเส้นทางที่ได้รับการพัฒนาอย่างจริงจังจะทำให้โหมดการขนส่งของโลกอนาคตเปลี่ยนไป จากการขนส่งทางเรือ เปลี่ยนเป็นการขนส่งทางบกที่รวดเร็วและมีต้นทุนต่ำกว่า ความเจริญที่ว่านี้น่าทำให้ไทยเป็นเหมือนสี่แยก AEC อย่างแท้จริง

 


เรื่อง : MNSD
ภาพ : แฟ้มภาพนิตยสาร room, เอกสารประชาสัมพันธ์
คอลัมน์ : Design We Love
room magazine : August 2016 No.162
keyboard_arrow_up